Compressiekousen worden tegenwoordig steeds populairder. Ze zijn niet alleen meer voor ouderen met vaatproblematiek. Het dragen van steunkousen kan bijdragen aan het verminderen van lichamelijke klachten zoals zware of vermoeide benen na inspanning of een lange werkdag. In het vliegtuig worden ze steeds vaker ingezet voor het afvoeren van vocht in de benen, dat ontstaat door vaatproblematiek. In deze blog geef ik meer informatie over het inzetten van compressiekousen en waarom ik zelf steunkousen draag.
Stukje anatomie
Om de meerwaarde van steunkousen te begrijpen, helpt het om te kijken naar ons bloedvatenstelsel. Zuurstofrijk bloed wordt door de slagaders via de pompkracht van het hart naar je benen gebracht. In de spieren wordt zuurstof gebruikt en koolstofdioxide afgegeven aan het bloed. Het zuurstofarme bloed wordt door de aderen via de spierpomp in de kuiten weer terug naar het hart gebracht. Het principe van de spierpomp werkt als volgt: door beweging drukken de beenspieren de aderen samen om het bloed weer naar het hart te duwen. De aderkleppen voorkomen dat het bloed weer terug naar beneden stroomt.
Risicofactoren
Naast erfelijkheid speelt de belasting op de aderen een rol. Een beroep waarbij je veel staat of zit, kan een risicofactor zijn voor problemen met de bloedvaten. Sporten speelt geen rol in het ontwikkelen van problemen in de aderen. Beweging is juist gezond voor de spierpompfunctie die het vaatstelsel ondersteunt.
Hoe werken ze?
Ik hoor je denken: compressiekousen geven toch druk van buitenaf? Dat klopt. Ze geven een positief effect op het afvoeren van zuurstofarm bloed uit de benen tegen de zwaartekracht in. In compressiekousen zit een patroon dat een stuwende functie ondersteunt. In rust is er een constante druk, ook wel de rustdruk genoemd. Door beweging verandert de druk van de kousen, waardoor deze de werking van de aderen ondersteunt. In het dagelijks leven moeten we veel bewegen, bij het dragen van compressiekousen is dat niet anders.
Medische compressiekousen
In Nederland kennen we vier drukklassen in compressiekousen. Dit zijn kousen waarbij de druk gradueel toeneemt. Drukklasse één geeft een ondersteunende druk van maximaal 21 mmHg. Deze drukklasse is vrij verkrijgbaar in winkels en apotheken. Deze klasse wordt niet vergoed door de zorgverzekeraar. De kousen in deze klasse kunnen helpen bij beginnende klachten. Deze drukklasse kan ook preventief worden ingezet bij hoogrisicodoelgroepen.
Drukklasse twee tot en met vier worden veelal aangemeten door een zorgprofessional, meestal een bandagist, huidtherapeut of oedeemfysiotherapeut. Er moet wel een medische indicatie zijn die door de huisarts is vastgesteld, anders worden de steunkousen alsnog niet vergoed. Als je veel last hebt van vocht in de benen, raadpleeg dan een zorgprofessional om de problematiek te laten beoordelen. Zo krijg je de juiste compressieklasse geadviseerd.
Waar moet ik op letten bij het kopen van een kous?
Er zijn verschillende typen kousen. Het verschil zit in de benaming voor de kous. Panty’s hebben een getal met ‘denier’ erachter, dit geeft iets aan over de dichtheid van het materiaal. Dit zijn kousen zonder een gecontroleerd opgebouwde druk. Medische compressiekousen hebben wel een gecontroleerde opgebouwde druk. De druk bij de enkel is hoger dan in de kuit. Daarnaast heb je sportkousen, die spierklachten kunnen verlichten tijdens of na het sporten. Wil je zelf compressiekousen aanschaffen? Let dan op deze zaken.
Mijn verhaal
Ik ben erfelijk belast met spataderen. Daarnaast heb ik een staand en zittend beroep, waardoor ik ervoor kies om compressiekousen te dragen. Ik koop mijn steunkousen online of in de winkel. In de zomer laat ik de compressiekousen tijdelijk liggen in verband met de warmte. Ik weet dan dat ik meer klachten kan ervaren, maar daar leef ik wel even mee. Met sporten draag ik een compressielegging, zodat ik tijdens het sporten minder snel verzuring ervaar. Sinds ik in 2024 een spatader heb laten verwijderen, draag ik na het sporten geen compressiekousen meer voor het herstel.
Ik draag sinds 2020 regelmatig steunkousen. In het begin vond ik dat erg spannend, maar de meeste cliënten vragen of ik Happy Socks draag. Dit is juist een leuke reactie en hierdoor vertel ik ook gewoon dat het compressiekousen zijn. Niks om je voor te schamen.
Heb jij last van zware en vermoeide benen? Klachten aan je benen kunnen ook door andere oorzaken worden veroorzaakt. Neem contact op om jouw klachten te laten onderzoeken en krijg een passend advies.
De oorspronkelijke blogpost werd op 25 oktober 2023 gepubliceerd en is op 19 augustus 2026 geüpdatet.